Juan F. Béjar Spanje, 1946

Juan Fernández Béjar (1946, Málaga)

Juan Fernández Béjar is een autodidactische Spaanse kunstenaar die een zeer persoonlijke stijl heeft ontwikkeld binnen de hedendaagse figuratieve kunst. Zijn werk wordt vaak omschreven als conceptueel symbolisme. Hij leerde zijn vak door directe observatie van de meesters in musea zoals het Prado. In 1960 bracht hij enkele jaren door in Neurenberg, Duitsland, waar hij zijn artistieke horizon verbreedde.

In 1978 werd hij gekozen tot lid van de Real Academia de Bellas Artes de San Telmo, maar een jaar later trad hij terug vanwege ontevredenheid over de conservatieve houding van de academie. Kort daarna was hij medeoprichter van het Colectivo Palmo (1979-1987), een avant-gardistische groep die een modern tegenwicht bood tegen de traditionele kunst in Málaga.

Béjar wordt vaak geplaatst binnen de traditie van het magisch realisme en surrealisme, maar zijn werk is dieper geworteld in de Spaanse culturele geschiedenis. Zijn techniek, gekenmerkt door extreme precisieen glacerende  transparante, doet sterk denken aan de Vlaamse primitieven en hun invloed op de Spaanse kunst.

In de jaren 1970 raakte hij gefascineerd door de ondergang van de Spaanse Habsburgers. Zijn personages, vaak bleke kinderen, verwijzen rechtstreeks naar de portretten van Velázquez (denk aan Las Meninas), maar dan met een verontrustende, moderne twist.

Geïnspireerd door de literatuur van Kafka en de psychoanalyse van Freud, transformeerde Béjar zijn realisme tot een droomwereld. In plaats van dromen simpelweg te illustreren, creëert hij een “parallelle realiteit” waarin de personages (vaak poppen of kinderen met ‘dode’ ogen) een diepe existentiële eenzaamheid uitstralen. Critici zien in zijn vroege werk ook de dramatische intensiteit van de Generatie van '98, een groep Spaanse schrijvers en denkers die worstelden met de identiteit en het verval van Spanje.

Net als veel gevestigde Spaanse kunstenaars, zijn zijn schilderijen vaak terug te vinden in de bedrijfscollecties van grote Spaanse banken en verzekeringsmaatschappijen, die historisch zwaar investeerden in het culturele erfgoed van het land. Daarnaast is zijn werk te vinden in privécollecties wereldwijd, evenals in het Museum van Málaga, de Unicaja Foundation, de Real Academia de Bellas Artes de San Telmo en het Ateneo de Málaga.